Reklamsızlık bir lüks mü tüketici hakkı mı, reklamın geleceğinde ne var?

Kaan Uğrasız Akıllı ev eşyaları, Dosyalar, Pazarlama, Teknoloji

Reklamlarla ilgili sınırların belirginsizleşmesi bir çok insan tarafından fark ediliyor. Uygulamalarda gösterilen ve özellikle oyunların içindeki ödül mekanizmalarının içine sevilerek kullanılan reklamların kendine yer bulabileceği bir “mecra” daha var: Evdeki akıllı aletler.

Bunun en dikkat çekici örneği Xiaomi markasının cep telefonu ve tabletler için sunduğu MIUI isimli arayüzünde beliren reklamlarda görüldü. Tüketicilerin kafasında bir çok soru oluşsa da, pazarlam tarafından baktığımda, benim kafamda oluşan ilk soru bir ürüne para ödedikten sonra ürünü kullanmak için gerekli olan bir yazılımın içine reklam yerleştirmek ve bunu göstermenin etik tarafı oldu.

Yetmezmiş gibi Dosyalar, Tarayıcı, Güvenlik ve Video gibi arayüz yazılımıyla bütünleşik durumda olan uygulamalarda beliren bu reklamları kapatmak için de birden fazla adımı gerçekleştirmek lazımdı, sistem uygulamalarını bulup bu reklamları devre dışı bırakmak gerekiyordu.

Kullanıcılarda ve tüketicilerde şaşkınlık yaratan bir reklam girişimi de Güney Koreli teknoloji üreticisi Samsung’dan geldi ve Family Hub ismindeki akıllı buzdolaplarında yapılan bir güncelleme, buzdolaplarının ekranlarında reklamların belirmesine neden oldu. Bu girişim ABD’deki bir pilot uygulama kapsamında denendi ve bazı buzdolabının boşta duran kapak ekranında reklamlar gösterildi.

Kullanıcılar buzdolaplarındaki reklamları kapatabiliyor fakat ürün çevrimiçi kaldığı sürece yeniden belireceğinden, reklam gösteriminden kurtulmanın tek yolu buzdolabının internet bağlantısını kesmek. İnternet bağlantısını kesmek akıllı olarak tanımlanan bir ürünün önemli bir işlevini kaybetmesi demek; dolayısıyla geriye ilgili ürünü herhangi bir benzerinden ayıran hiç bir fark kalmıyor.

LG isimli bir diğer Güney Koreli teknoloji üreticisinin OLED TV^’lerin bekleme modunda ekran koruyucularında LG’nin kendi reklamları ya da başka kaynaklı reklamlar belirlemeye başlaması bir başka dikkat çekici örnek. 2024’te premium segmentte yer alan ürünlerde belirmeye başlayan reklamlar, ayarlar bölümünde yer alan Screen Saver Promotion özelliğinin devre dışı bırakılmasıyla kapatılabiliyor.

Cihazlar için pek yaygın olmasa da yazılım ve hizmetlerler için freemium adı verilen bir model var. Bu modelde bir ürün ücretsiz sunulur ama içinde reklam barındırır, hedeflenen gelir bu yolla elde edilmeye çalışılır.

Hizmet dünyasındaki en güzel örneği Spotify ve Youtube’da; müzik dinlerken arada beliren sesli tanıtımlar ya da reklam videolarına bir sonraki kez daha dikkat et. Belirli bir ücret ödediğinde, belli işlevleri kazanmanın yanında bu reklamların ortaya çıkmasını da engelleyebiliyorsun.

Fiziksel ürüne verebileceğim en güzel örnek de Amazon Kindle’ın Special Offers isimli indirimli versiyonları. Amazon bu e-kitap okuyucu cihazlar boştayken açılan ekran koruyucularında ve anasayfasındaki sabit yerlerde reklam bannerleri gösteriyordu. Kullanıcı eğer bu reklamlı versiyonu istemezse $25 daha verip reklamsız olanı  alabiliyordu. Bu model daha sonra pek çok benzer üründe de kullanıldı.

Tüketici hakları açısından da reklamların ürüne dahil olduğunun açık şekilde belirtilmesi gerekiyor. Aksi taktirde bu satın aldığım bir ürünün kutusunu açtığımda kutunun içinden çıkan şey satın aldığım ürün olmadığı anlamına geliyor. İçinde reklam olacağını bilseydim ürünü almaktan imtina edebilirdim ya da ödeyeceğim parada pazarlık yapabilirdim.

Kaynaklar ve ileri okumalar

Bu serideki diğer yazılar

Ana fotoğraf: Milad Fakurian, Unsplash

Yaklaşık 20 yıllık deneyime sahip bir pazarlama iletişimi profesyoneliyim ve çeşitli formatlarda nitelikli, anlamlı ve etkili içerikler üretip yayınlamaya odaklanıyorum.

Bir bireyin veya kuruluşun çevresiyle uyumlu, düzenli ve anlaşılır bir iletişim kurması, mevcut ilişkileri güçlendirmesi ve yeni ilişkiler kurması için gereken tüm araçları sıfırdan geliştirebilir ve bu amaçla yol gösterici haritalar oluşturabilirim.

Benzer yazılar